Kendini Askerliğe Elverişsiz (Yaramayacak) Hale Getirmenin Cezası Nedir?
Kendini askerliğe elverişsiz hale getirme, Askeri Ceza Kanunun 79. Maddesinde düzenlenmiş olup buna göre; Kendisini kasten sakatlayan ya da herhangi bir şekilde askerliğe elverişsiz bir hale getiren veya kendi rızasıyla bu hale getirten kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılacaktır. Fiil her nevi askeri maksatlar için çalışmak kabiliyetini mahvetmiş ise yani kişi tarafından yapılan kasten eylem neticesinde barışta ve seferberlikte askerliğe elverişsiz hale gelindi ise yedi seneye kadar ağır hapis ile cezalandırılacağı ifade edilmiştir.
Fiilin seferberlikte yapılmış olması on seneye kadar ağır hapis, düşman karşısında yapılmış olması hali ise ölüm cezası ile cezalandırılması sebebidir. Bu suçun işlenebilmesi için kişinin;
- Kendisini kasten sakatlamak,
- Herhangi bir şekilde kendisini askerliğe yaramayacak hale getirmek,
- Kendisini rızasıyla bu hale getirtme hali aranmakta ve bu duruma sebebiyet verecek eylemlerin kasten işlenmesi unsuru aranmaktadır.
Kanun koyucu bu madde ile kendini sakatlamak suretiyle askerliğe yaramayacak bir hale getiren böylece askerlik hizmetinden kaçan kişilerin cezalandırmasını amaçlamaktadır.
Kendini Askerliğe Elverişsiz Hale Getirme Suçu Nasıl Oluşur?
Yerleşik Askerî Yargıtay kararlarında da açıklandığı üzere, ASCK’nın 79’ncu maddesinde düzenlenen, “Kendini askerliğe yaramayacak hâle getirmek” suçunun maddi unsuru, “Asker kişinin kendisini kasten sakatlaması veya herhangi bir suretle kısmen veya tamamen kendisini askerliğe yaramayacak hâle getirmesi veya getirtmesi”dir. Suçun oluşabilmesi için kişinin hareket tarzları sınırlı olarak sayılmamıştır. Bu nedenle kişinin neticeyi doğurabilecek ölçüde olan ve Askeri Ceza Kanunu 79. maddesi içeriğinde belirtilen eylemlerden sadece birini gerçekleştirmesi yeterlidir. Bu hali ile açıklamış olduğumuz suç, seçimlik hareketlerle işlenebilen suçlardandır. Yani açıklanan neticelerin gerçekleşmesi durumunda suç oluşur. Ancak suçun oluşması için kişinin askerlikten kısmen veya tamamen kurtulma özel kastıyla hareket etmiş olması gereklidir. Burada dikkat edilmesi gereken kişinin eylemi ile sonuç olarak kendisini askerliğe elverişsiz hale getirmiş olması cezalandırma için tek başına yeterli kabul edilmemesidir. Zira suça konu gelişen olay öncesinde kişinin olayla uyumlu askerlikten kurtulma yönünde bir beyanı, çabası veya aynı yönde başka bir delilin bulunması gerekmektedir. Aksi halde kişinin, eylemini her türlü şüpheden uzak bir şekilde doğrudan kendini askerliğe elverişsiz hale getirmek kastı ile gerçekleştirdiği söylenemeyecektir. Ayrıca bu suçun oluşumu için icra hareketi olan yaralama veya sakatlama sonucunda kanunkoyucu ayrıca failin tamamen ya da kısmen askerliğe yaramayacak hale gelmesi neticesini aramış olup askerlik çağı içinde bulunan herkes ve kıt’asına katıldıktan sonra muvazzaflık hizmetini yerine getiren “asker şahıslar” tarafından da işlenebilir.
Başkasını Askerliğe Elverişsiz (Yaramayacak) Hale Getirmenin Cezası Nedir?
Başkasını askerliğe elverişsiz hale getirenler de Askeri Ceza Kanunu 80. maddesi uyarınca 79. maddesinde açıklanan cezalar uyarınca cezalandırılacaktır. Dolayısıyla başkasını askerliğe elverişsiz hale getiren kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Kendini Askerliğe Elverişsiz Hale Getirme Suçu Erteleme, HAGB ve Adli Para Cezasına Çevrilir Mi?
Suçun basit halinin alt sınırı 6 ayın altına düşemeyeceği için HAGB (hükmün açıklanmasının geri bırakılması) mümkün gözükmemektedir. Yine aynı şekilde adli para cezasına çevrilme ve erteleme de mümkün gözükmemektedir.
Kendini Askerliğe Elverişsiz Hale Getirme Suçu Zamanaşımı?
Bu suç kişiye karşı işlenen suçlardan olmadığı için uzlaştırma kapsamında değildir. Dolayısıyla uzlaştırmaya gitmeyecektir. Aynı şekilde bu sebepten ötürü de soruşturma açılması “şikayet şartına bağlı” değildir. Suçun basit halinin zamanaşımı 8 yıldır.
