Doçentlik unvanı nasıl alınır? 2547 sayılı Kanun uyarınca; doktora veya uzmanlık sonrası YÖK'ün belirlediği yabancı dil puanını (en az 55) alan ve bilimsel yayın kriterlerini sağlayan adaylar ÜAK'a başvurur. 5 kişilik jüri tarafından dosyası başarılı bulunan adaya ÜAK tarafından doçentlik unvanı verilir. Kadroya atama ise üniversite yönetim kurulunun kararı ve rektörün onayı ile gerçekleşir.
Doçentlik Başvurusu ve Kadroya Atama Rehberi: 2547 Sayılı Kanun Analizi
Akademik kariyerin en kritik eşiği olan doçentlik süreci, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ile çerçevelenmiş hukuki bir prosedürdür. Bu süreç sadece bir unvan kazanımı değil, aynı zamanda idari bir atama sürecini de kapsar. İşte doçentlik başvurularından kadro atamalarına kadar tüm yasal süreç:
İdari işlemin iptali davası makalemizi okumak için tıklayınız.
Doçentlik Başvurusu İçin Gerekli Temel Şartlar
Üniversiteler arası Kurul (ÜAK) tarafından yılda en az iki kez açılan başvurularda, adayın sağlaması gereken üç ana sütun bulunmaktadır:
Eğitim ve Uzmanlık: Lisans eğitimi sonrası; doktora, tıpta/diş hekimliğinde/eczacılıkta/veteriner hekimlikte uzmanlık veya sanatta yeterlik unvanının alınmış olması şarttır.
Yabancı Dil Yeterliliği: YÖK tarafından kabul edilen merkezî sınavlardan (YDS/YÖKDİL) en az 55 puan veya uluslararası eş değerliği olan sınavlardan denk puan alınmalıdır.
Bilimsel Eser ve Yayın: Her bilim dalının kendine özgü kriterlerine göre (makale sayısı, atıf, kitap vb.) ÜAK tarafından belirlenen yeterli sayı ve nitelikte özgün çalışma yapılmış olmalıdır.
BUNU DA BİL; İlgili makale; Doçentlik davasında yürütmenin durdurulması.
Değerlendirme ve Jüri Süreci Nasıl İşler?
Başvuru yapıldıktan sonra dosyanız, alanında yetkin profesörlerden oluşan bir jüri tarafından incelenir.
Süreç Bileşeni | Uygulama Esasları |
|---|---|
Jüri Yapısı | ÜAK tarafından belirlenen 5 asıl ve 2 yedek üyeden oluşur. |
Raporlama | Her jüri üyesi, adayın çalışmalarını inceleyerek "ayrıntılı ve gerekçeli" bir rapor hazırlar. |
Tebligat | Raporlar ve sonuçlar elektronik ortamda açılır. Erişime açıldığı günü izleyen 5. gün resmi tebliğ sayılır. |
Unvan Kazanımı | Jüri raporları sonucunda ÜAK tarafından yeterli bulunan adaya "Doçentlik Unvanı" verilir. |
Doçentlik Kadrosuna Atama ve Üniversitelerin Yetkisi
Doçentlik unvanını almak, bir üniversitede kadroya geçmek için yeterli değildir; bu sadece bir ön şarttır. Kadroya atama süreci üniversitenin inisiyatifindedir.
BUNU DA BİL; İlgili makale; Doçentlik davası nedir? İdare hukukundaki yeri
Üniversitelerin Ek Koşul Belirleme Hakkı
Yükseköğretim kurumları, bilimsel kaliteyi artırmak amacıyla ÜAK’ın asgari şartlarına ek olarak objektif ve denetlenebilir ek kriterler (örneğin; belirli bir puan barajı veya sözlü sınav) koyabilir. Eğer üniversite sözlü sınav şartı koymuşsa, bu sınav ÜAK tarafından oluşturulan jürilerce yapılır.
Atama Kararı Nasıl Verilir?
İlan: Üniversite doçent kadrosu ilan eder.
Komisyon: Rektör, biri birim yöneticisi, biri üniversite dışından en az 3 profesör belirler.
Rapor: Profesörler her aday için ayrı birer rapor yazar ve görüş bildirir.
Onay: Üniversite Yönetim Kurulu kararı üzerine Rektör atamayı gerçekleştirir.
Yurt Dışı Doçentlik Unvanlarının Denkliği
Yabancı ülkelerden alınan doçentlik unvanlarının Türkiye'de geçerli olabilmesi için ÜAK onayı şarttır. Bunun için şu iki kriter aranır:
Doktora sonrası ilgili ülkede en az 2 yıl bu unvanla çalışmış olmak.
Eğitim alınan kurumun Türk yükseköğretim standartlarına (denkliğine) sahip olması.
2547 Sayılı Kanun Uyarınca Doçentlik Atama Süreci
Adım No | İşlem Aşaması | Sorumlu Kurum / Kişi |
|---|---|---|
1. Adım | Başvuru Şartlarının Tamamlanması (Doktora, Dil 55+, Yayın) | Akademisyen Adayı |
2. Adım | ÜAK Başvurusu ve Jüri Atanması (5 Asıl, 2 Yedek Üye) | Üniversitelerarası Kurul |
3. Adım | Bilimsel Değerlendirme (Eserlerin incelenmesi ve raporlanması) | Doçentlik Jürisi |
4. Adım | Unvanın Verilmesi (Başarılı raporlar sonucu unvan tescili) | Üniversitelerarası Kurul |
5. Adım | Kadro İlanı (Doçent kadrosunun duyurulması) | İlgili Üniversite |
6. Adım | Aday Başvurusu ve Ek Koşul Kontrolü | Üniversite Personel Daire Bşk. |
7. Adım | İnceleme Komisyonu Raporu (3 Profesörün değerlendirmesi) | Rektörlükçe Belirlenen Heyet |
8. Adım | Atama Kararı ve Onay | Üniversite Yönetim Kurulu & Rektör |
Sıkça Sorulan Sorular
2547 sayılı Kanun uyarınca, YÖK tarafından kabul edilen merkezî yabancı dil sınavından (YDS/YÖKDİL) en az 55 puan veya uluslararası geçerliliği olan bir sınavdan buna denk bir puan alınması zorunludur.
Hayır. Doçentlik unvanını almak bir ön şarttır. Kadroya atanmak için üniversitelerin ilan ettiği münhal kadrolara başvurmak ve üniversite yönetim kurulunun onayından geçmek gerekir.
Evet. Yükseköğretim kurumları, bilimsel kaliteyi artırmak amacıyla YÖK onayını alarak, objektif ve denetlenebilir ek koşullar (yayın sayısı, atıf sayısı veya sözlü sınav gibi) belirleyebilirler.
Üniversitelerarası Kurul (ÜAK), ilgili bilim dalından 5 asıl ve 2 yedek üyeden oluşan bir jüri tespit eder. Üye sayısının yetersiz olduğu durumlarda jüri 3 kişiyle de teşkil edilebilir.
