Uzman Erbaş Sözleşme Yenileme Şartları Nelerdir

Uzman Erbaş Sözleşme Yenileme Şartları ve Hukuki Süreç

Uzman erbaşlar, ilk sözleşmelerini müteakip bir yıldan az, beş yıldan fazla olmamak kaydıyla yeni sözleşmeler imzalayabilirler. Ancak bu yenileme işlemi otomatik bir süreç olmayıp, personelin belirli hukuki ve mesleki şartları taşımasına bağlıdır.

Temel Başvuru Şartları

Sözleşme yenilemek isteyen bir uzman erbaşın öncelikle şu temel gereklilikleri yerine getirmesi gerekir:

• İstekli Olmak: Sözleşme bitim tarihinden en az 3 ay önce dilekçe ile yenileme isteğini beyan etmek.
• Sağlık Durumu: TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği’nde belirtilen şartları muhafaza etmek ve periyodik muayenelerden olumlu rapor almak.
• Yaş Sınırı: Kanunda belirtilen yaş haddini (mevcut düzenlemede 52 yaş) doldurmamış olmak.

Mesleki Yeterlilik ve Disiplin Kriterleri

Sözleşme yenileme sürecindeki en belirleyici etken personelin görevdeki başarısıdır. İdare, aşağıdaki tabloda yer alan kriterlere göre değerlendirme yapar:

İdarenin Takdir Yetkisi ve Sınırları

İdare, "hizmetine ihtiyaç duyulmaması" veya "yetersizlik" gerekçesiyle sözleşmeyi yenilememe hakkına sahiptir. Ancak bu takdir yetkisi mutlak ve sınırsız değildir.

• Hukuki Sınır: Sözleşme yenilememe işlemi somut bilgi ve belgelere dayanmalıdır. Soyut gerekçelerle (örneğin; "hizmetinden istifade edilemeyeceği anlaşıldığından") yapılan işlemler mahkemelerce iptal edilir.
• Emsal Kararlar: Danıştay ve İdare Mahkemeleri, personelin geçmiş sicilleri çok iyiyken, son yıl verilen ani bir olumsuz sicil veya yetersizlik belgesiyle sözleşmenin yenilenmemesini "hukuka aykırı" bulmaktadır.

Sözleşmesi Yenilenmeyen Personelin Hakları

Sözleşmesi yenilenmeyen uzman erbaş için iki temel yol mevcuttur:

1. İdari İtiraz: Tebliğ tarihinden itibaren ilgili komutanlığa itiraz dilekçesi verilmesi.
2. İptal Davası: İşlemin tebliğinden itibaren 60 gün içinde İdare Mahkemesinde "Yürütmeyi Durdurma" talepli iptal davası açılması.

Uzman Erbaş Sözleşme Yenileme Şartları Nelerdir?

Güncel bilgi olarak uzman erbaşlar hem Milli Savunma Bakanlığına bağlı olarak hem de Jandarma Genel Komutanlığına bağlı olarak sözleşme ilişkisi içinde çalışmaktadırlar. Uzman erbaşlar ister Milli Savunma Bakanlığı isterse de Jandarma Genel Komutanlığı bağlısı olsunlar sözleşmeli personel olarak görev yapmaktadırlar ve sözleşme süreleri bitiminde sözleşmelerini yenilemek istediklerinde görev yaptıkları kurum da kanunda aradığı şartların varlığında sözleşmeyi yenilemekle mükelleftir. Yani uzman erbaşın, kanunun yer verdiği nitelikleri taşıması durumunda ve sözleşmesini uzatmak istemisi durumunda çalışmış olduğu birliği kendisiyle sözleşme yapmak mecburiyetindedir. Ancak kanunda yer alan niteliklerin mevcudiyetine rağmen uzman erbaşların sözleşmelerinin uzatılmadığı ve mağdur edildikleri ile karşılaşılabilmektedir. Şimdi sırasıyla sözleşmenin yenilenmesinden bahsedelim.  Fakat ondan önce bakılması gereken durum sözleşme yenilenmezse ne olacağıdır? Sözleşme yenilememe bir idari işlemdir. İdari işlemin iptali davasına konu olmaktadır. Bu tür davaların memur davalarına bakan avukatlar yahut idari dava avukatı marifetiyle takip ettirilmesi tavsiye olunur. İdari işlemin iptali davası ve sonrasında olumsuz bir karar çıkması durumunda istinaf başvurusu yapılması sonrası da olumsuz bir karar gelirse anayasa mahkemesi bireysel başvuru yoluna da başvurulabilir. 

BUNU DA BİL; İdari işlemin iptali davasında yürütme durdurma hakkında bilgi almak için aşağıdaki videomuzu da izlemenizi tavsiye ederiz.

Uzman Çavuş Sözleşme Yenileme Talebi Şartı

Uzman erbaş olarak görev yapan uzman erbaş, görev yaptığı birlik ile ancak 1 yıldan az 5 yıldan fazla olmamak kaydıyla sözleşmesini uzatabilir. Sözleşme uzatmak isteyen uzman erbaş her şeyden önce sözleşmesinin bitimine en az 3 ay kala (eğer yurt dışında geçici göreve gidecek ise sözleşme süresinin bitimine 6 ay kala) sözleşmesini yenilemek sözleşmesini uzatmak istediğini kurumuna bildirmelidir. Ancak bu müracaat dilekçe ile yani yazılı yapılmak zorudadır.

Uzman Çavuş Sözleşme Yenileme İçin Sicil Notunun Yüksek Olması Şartı

Uzman erbaş olarak görev yapan kişilere her yıl diğer rütbeli personel gibi sicil verilmektedir. Bu verilen sicillerden en sonuncusunun sicil tam notunun yüzde 60'ından daha yukarı olması şarttır. Eğer sicil notu yüzde 60 ın altında olursa uzman erbaşın sözleşme uzatma yani sözleşme yenileme talebi reddedilecek tazminatları verilip sözleşmesi yenilenmeyecektir. Burada önemli olan bir diğer noktada sicil notunun hakka ve hukuka uygun verilmiş olmasıdır. Kişisel düşüncelerle ve objektif kriterlerden uzak bir şekilde sicil verilmiş ise uzman erbaş sicil iptal davası açma hakkına da sahip olacaktır. Zira hiçbir disiplin cezası olmadan disiplinsiz olarak kabul edilen ve bu yüzden düşük sicil verilen kişilerin sicilleri düşük olduğundan dolayı sözleşmesinin yenilenmeyeceği kararı verilerek mağduriyete yol açılması hukuka aykırı olacaktır. Nitekim disiplinsiz olarak kabul edilmesine karşın bu disiplinsizliği belgeleyen herhangibir yazılı delil yoksa idare yapmış olduğu işlemi gerekçelendiremeyecek ve açılan davalar da büyük olasılıkla kazanılacaktır.

Uzman Çavuş Sözleşme Yenileme İçin Kadrosu Bulunuyor Olma Şartı

Uzman erbaşların sözleşmeleri kadro yokluğundan dolayı yenilenmese de mevcut idare mahkemeleri kararlarında da görüleceği üzere idarenin kadro yetersizliğinden ötürü sözleşme yenilememe işlemleri iptal edilebilemektedir. Zira idare kadro yetersizliğinden ötürü sözleşme yenilememe işlemini son çare olarak gerçekleştirmeli öncelikli olarak uzman erbaşı başka kadrolarda görevelendirip görevlendiremeyeceğine karar vermelidir. Bu yöntemler denenmeden işlem gerçekleştirilmeden kolay yöntemin seçilerek sözleşmenin yenilenmemesi işlemi hukuka aykırı olacaktır. 

Uzman Çavuş Sözleşme Yenileme İçin Gerekli Sağlık Niteliklerine Sahip Olma Şartı

Uzman erbaş sözleşme yenileme işlemi için uzman erbaş kişilerin istihdam edildikleri veya edilecekleri kadronun görev özelliklerine göre Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinde belirtilen sağlık niteliklerine sahip olmak şarttır. Bu bakımdan sözleşme yenilemek isteyen uzman erbaşın sağlık kurulu raporu alarak sağlam olması kayıt altına alınmalıdır. Bazen uzman erbaş raporlarında komando olamaz uzman erbaş olur kararları verilmekte ve bu uzman erbaşların sözleşmeleri yenilenmediği gibi sözleşmeleri de feshedilebilmektedir. Bu durumda açık bir şekilde hukuka aykırı olup idare mahkemeleri tarafından iptal kararları verilebilmektedir.

Uzman Erbaş Niteliklerini Taşımaya Devam Etmek Şartı

Uzman erbaş sözleşme yenilemek istediğinde yukarıda yer verdiğimiz hususların gerçekleşmesini müteakip yenileme işlemine tabi tutulacaktır. Ancak uzman erbaş vasıflarını kaybedenlerin sözleşmeleri yenilenmeyeceği gibi derhal sözleşmeleri de feshedilebilmektedir. Uzman erbaş olmaya engel haller;
Güvenlik soruşturmasının olumsuz gelmesi,

Katalog suçlardan herhangi birinden mahkumiyet kararı almamış olmak,
(Verilen ceza, ertelense, seçenek yaptırımlara çevrilse, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilse veya affa uğrasa dahi; Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlar ile basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, iftira, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, yalan yere tanıklık, yalan yere yemin, cürüm tasniî, ırza geçmek, sarkıntılık, kız, kadın veya erkek kaçırmak, fuhşiyata tahrik, gayri tabiî mukarenet, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçlar ile istimal ve istihlâk kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmî ihale ve alım ve satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma, firar, amir veya üste fiilen taarruz, emre itaatsizlikte ısrar, üste hakaret, mukavemet, fesat, isyan suçlarından dolayı yahut 22/5/1930 tarihli ve 1632 sayılı Askerî Ceza Kanununun 148 inci maddesinde yazılı suçlardan mahkûm olmamak,)
Taksirli suçlar dışında diğer suçlardan adli veya askeri mahkemeler tarafından otuz günden daha fazla süreli hürriyeti bağlayıcı bir ceza ile mahkum olmamak,
Taksirli suçlar nedeniyle altı ay veya daha fazla süre ile hürriyeti bağlayıcı bir cezaya mahkum olmamaktır.

BUNU DA BİL; Uzman çavuş olmaya engel suçlar ile ilgili bilgi için aşağıdaki videomuzu izlemenizi tavsiye ederiz.

Uman Çavuş Sözleşme Yenilememe Davası

Uzman erbaş sözleşme yenilememe işlemi bir idari işlemdir. İdari işlem olduğundan dolayı ancak idare mahkemelerinin görevlerine girer ve iptal davası idare mahkemesinde açılır. Bu dava yürütme durdurma talepli de açılabilmektedir. Nitekim idare mahekemelerinde açılacak iptal davaları ile birlikte uzman erbaş sözeleşme yenilememe işleminin ortadan kaldırılması ile idare dava açan uzman erbaşın işlemlerini yeniden yerine getirecek ve sözleşemeyi yenileyecektir. Unutma ki idare mahkemesinde açılacak iptal davasında idari işlemin sebep, konu, amaç, usul ve yetki unsurlarının hukuka aykırı olduğu ortaya konulmalıdır. İdari bir işlemin iptali için açılan bir dava olduğundan dolayı da idare hukuku avukatı ya da askeri dava avukatından hukuki destek alınması tavsiye olunmaktadır.

Uzman Çavuş Sözeleşme Yenilememe Davası Nerede Açılır?

Sözleşme yenileme davasında görevli mahkeme yani davaya bakacak olan mahkeme idare mahkemesidir. Dava ise uzman erbaş olan kişinin en son görev yaptığı sözleşmesinin yenilenmediği kurumun bulunduğu yer idare mahkemesi olacaktır. Sözleşme yenilememe davası ile sözleşme feshi iptal davalarında yetkili mahkeme yani davanın açılacağı yer mahkemesi uzman erbaşın sözleşmesinin yenilenmediği zamanki çalıştığı yerin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir.

Uzman Erbaş Sözleşme Yenilememe Askeri Dava Avukatı Hukuki Değerlendirme

Uzman erbaş sözleşme yenilememe ne yazık ki çokca karşılaşılan durumlardan bir tanesidir. Uzun yıllar silahlı kuvvetlere jandarmaya hizmet vermiş vatan ve çalışma aşkıyla yanıp tutuşan persoenelin tamamen hukuka aykırı gerekçelerle işlerinden edilmesi, ekmekleriyle oynanması kabul edilemez bir husustur. Bundan dolayı yapılması gereken alanında uzman bir askeri dava avukatı ya da idare hukuku avukatından hukuki destek alınarak dava açılması ve işlemin iptal ettirilmesidir. İşlemin hukuka aykırı olduğu ve iptal edilmesi gerektiği ortaya çıktığında ve mahkeme kararı da kişi lehine olduğunda yani işlemin iptaline karar verildiğinde uzman erbaşın çalıştığı kurum sözleşme yenilemek ve yeni bir sözleşme imzalamak zorunda kalacaktır. Hak aramak Anayasanın her vatandaşa verdiği bir haktır. Bu haktan kişinin kendisi haricinde kimsenin tasarrufta bulunması beklenemez ve açık bir şekilde bu durum hukuka aykırılık yaratır. Bundan dolayıdır ki sözleşmen feshedilmiş ise ya da sözleşmen yenilenmedi ise dava açarak işlemin iptalini sağlayabilir ve mesleğine geri dönebilirsin.

uzman çavuş sözleşme feshi hakkında makalemizi okumak için tıklayınız

BUNU DA BİL; Uzman çavuş sözleşme sonu tazminatı hakkında bilgi sahibi olmak için youtbe shorts videomuzu izleyebilirsiniz. 

Avukat Bilgehan Utku’un Uzman Görüşü

"Sözleşme yenileme aşamasında idarenin sunduğu 'yetersizlik' gerekçeleri genellikle yargı denetiminden dönmektedir. Özellikle disiplin cezası olmayan veya başarı belgeleri bulunan personelin sözleşmesinin yenilenmemesi, idarenin takdir yetkisini kötüye kullandığının en büyük kanıtıdır. 2026 yılı yargı pratiklerinde, personelin geçmiş 5 yıllık sicil grafiği ile son işlem arasındaki çelişki, davanın kazanılmasındaki en güçlü argümandır."

Hazırlayanlar; Avukat Emre ASAN, Avukat Bilgehan UTKU