Doktora Verilen Disiplin Cezasının İptali
Doktora verilen disiplin cezasının iptali nasıl sağlanır? Savunma hakkı ihlali, zamanaşımı, muhakkik tayini usulü ve emsal Danıştay kararları. Sağlık personeli disiplin hukukunda davanızı kazandıracak stratejik rehber
İçindekiler
- 1.1 Disiplin Cezalarında Usul Hataları (iptal Sebepleri)
- 1.2 Esas Yönünden Iptal Gerekçeleri
- 1.3 Ceza Türlerine Göre Iptal Stratejileri
- 1.4 Doktora Verilen Disiplin Cezasının Iptali
- 1.5 Disiplin Cezası Verme Zamanaşımı Ne Kadardır?
- 1.6 Savunma Alınmadan Disiplin Cezası Verilebilir Mi?
- 1.7 Disiplin Cezaları Ne Zaman Silinir?
- 1.8 Hekim Disiplin Cezalarına Itiraz Edilir Mi?
- 1.9 Disiplin Cezasına Karşı Dava Açabilir Miyim?
Doktora Verilen Disiplin Cezasının İptali
Doktorlar hakkında tesis edilen disiplin cezaları; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 1219 sayılı Kanun ve Sağlık Bakanlığı Disiplin Amirleri Yönetmeliği çerçevesinde denetlenir. Bir cezanın mahkemece iptal edilebilmesi için usul veya esas yönünden sakat olması gerekir. Memur Disiplin Cezaları ve Memur Disiplin Soruşturması ayrıntılı bilgi için tıklayınız.
Disiplin Cezalarında Usul Hataları (İptal Sebepleri)
İdari yargı, cezanın içeriğinden önce sürecin "hukuk devletine uygun" işletilip işletilmediğine bakar. Aşağıdaki tablodaki eksikliklerden biri dahi cezanın doğrudan iptaline yol açar.
| Usul Kriteri | İptal Gerekçesi Olan Eksiklik |
| Savunma Hakkı | Doktora en az 7 gün süre verilmeden savunma alınması. |
| Soruşturmacı Tayini | Soruşturmacının, hakkında soruşturma yürüttüğü doktordan alt rütbede/unvanda olması. |
| Zamanaşımı | Fiilin öğrenilmesinden itibaren 1 ay içinde soruşturmaya başlanmaması. |
| Karar Süresi | Soruşturma tamamlandıktan sonra yetkili disiplin amirince yasal sürede karar verilmemesi. |
| Bağımsızlık | Muhakkik (soruşturmacı) ile disiplin amirinin aynı kişi olması. |
Esas Yönünden İptal Gerekçeleri
Cezanın içeriğine dair yapılan hukuki denetimdir.
-
Tipiklik Şartı: İşlenen fiilin, kanundaki ceza tanımıyla birebir örtüşmemesi.
-
Alt Ceza Uygulaması: Doktorun geçmiş hizmetleri olumlu ve sicili temizse, "alt ceza" (bir derece hafif ceza) verilmemesinin gerekçesiz bırakılması.
-
Tek Fiile Tek Ceza: Aynı olay sebebiyle hem disiplin cezası hem de aynı nitelikte başka bir idari yaptırım uygulanması.
-
Somut Delil Yokluğu: "Hasta şikayeti" gibi soyut beyanların, tıbbi kayıtlar veya tanıklarla desteklenememesi.
Ceza Türlerine Göre İptal Stratejileri
Doktorlara verilen cezaların türüne göre savunma stratejisi değişmelidir:
| Ceza Türü | Temel İptal Stratejisi |
| Uyarma / Kınama | Genellikle "hizmette kusur" veya "usulsüz müracaat" gibi soyut iddialarda, fiilin ağırlığı ile ceza arasındaki orantısızlık vurgulanır. |
| Aylıktan Kesme | Döner sermaye ve ek ödemeleri de etkilediği için "mülkiyet hakkı" ihlali üzerinden orantısızlık tezi işlenir. |
| Kademe İlerlemesinin Durdurulması | Uzmanlık veya akademik yükselme hakkını engellediği için "kariyer hakkı" vurgulanır. |
| Memurluktan Çıkarma | En ağır yaptırımdır; tam bir ispat ve "lehe olan tüm delillerin toplanması" zorunluluğu üzerinde durulur. |
Doktora Verilen Disiplin Cezasının İptali
Özel hastane dışında yani kamu hastanelerinde çalışan hekimlerin disiplin suçlarına ve disiplin suçları sonucunda verilecek disiplin cezalarına ilişkin hususların hepsi 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda düzenlenmiştir. İlgili kanun gereği hekimlere verilebilecek disiplin cezaları kanunda yer almış olmakla birlikte hangi disiplin cezasının hangi makamlar tarafından verilebileceği hususları da düzenlenmiştir.
Disiplin Cezası Verme Zamanaşımı Ne Kadardır?
Disiplin cezası verme zamanaşımı Devlet Memurları Kanunu 127'nci maddede düzenlenmiştir. İlgili kanuna göre 125'inci maddede sayılan fiil ve halleri işleyenler hakkında, bu fiil ve hallerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında bir ay içinde disiplin soruşturmasına, memurluktan çıkarma cezasında altı ay içinde disiplin kovuşturmasına, başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrayacaktır. Ayrıca disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
Savunma Alınmadan Disiplin Cezası Verilebilir mi?
Devlet memuru hakkında savunması alınmadan disiplin cezası verilemez hükmü gereği, disiplin suçu işlemiş olan hekime disiplin cezası verilmeden önce savunmasının alınması kanun gereğidir. Savunma alınmadan disiplin cezası verilmesi ise yapılan disiplin işleminin usuli bir sakatlığını doğuracak ve doktora, hekime savunma hakkı verilmediğinden ötürü disiplin cezası iptal edilecektir. Soruşturmayı yapanın veya yetkili disiplin kurulunun 7 günden az olmamak üzere verdiği süre içinde veya belirtilen bir tarihte savunmasını yapmıyan memur, savunma hakkından vazgeçmiş sayılır.
Disiplin Cezaları Ne Zaman Silinir?
Disiplin cezaları memurun özlük dosyasına işlenir. Devlet memurluğundan çıkarma cezasından başka bir disiplin cezasına çarptırılmış olan memur uyarma ve kınama cezalarının uygulanmasından 5 sene, diğer cezaların uygulanmasından 10 sene sonra atamaya yetkili amire başvurarak, verilmiş olan cezalarının özlük dosyasından silinmesini isteyebilir. Memurun belirttiğimiz süreler içerisindeki davranışları, bu isteğini haklı kılacak nitelikte görülürse, isteğinin yerine getirilmesine karar verilelerek bu karar özlük dosyasına işlenir. Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasının özlük dosyasından çıkarılmasında disiplin kurulunun mütalaası alındıktan sonra işlem yapılır.
Hekim Disiplin Cezalarına İtiraz Edilir mi?
Disiplin cezası alan hekim disiplin cezalarına karşı idari itirazda bulunabileceği gibi kesinleşmesinden itibaren yargı yoluna baş vurup mahkemeye de itiraz edebilir. Bu durumda hekimler, disiplin amirleri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna, kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna itiraz edilebilir. İtirazda süre, kararın ilgiliye tebliği tarihinden itibaren yedi gündür. Süresi içinde itiraz
edilmeyen disiplin cezaları kesinleşir.İtiraz mercileri, itiraz dilekçesi ile karar ve eklerinin kendilerine intikalinden itibaren otuz gün içinde kararlarını vermek zorundadır. İtirazın kabulü hâlinde, disiplin amirleri kararı gözden geçirerek verilen cezayı hafifletebilir veya tamamen kaldırabilirler. Disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurulabilir.
Disiplin Cezasına Karşı Dava Açabilir miyim?
Doktorların 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre almış oldukları disiplin cezalarına karşı itiraz etme hakları bulunmaktadır. Yukarıda da belirttiğimiz üzere verilen disiplin cezalarına karşı idari makamlara itiraz mümkün olmakla birlikte kesinleşmiş disiplin cezalarına karşı dava da açılabilir. Hekim, kendisine verilen disiplin cezasının hukuka aykırı olduğunu düşünüyor ve kesinleşen disiplin cezasına karşı iptal davası açmak istiyorsa bunu cezanın kesinleşmesinden itibaren 60 gün içerisinde yapması kanun gereğidir. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununa göre disiplin cezalarına karşı açılacak iptal davalarında dava açma süresi cezanın kesinleştiğinin tebliğinden itibaren 60 gündür. 60 gün içerisinde iptal davası açılmaz ve fakat 60 günün sonunda dava açılırsa bu durumda dava süre aşımı sebebiyle reddedilecektir. Hak kaybına uğramamak için bu konuda profesyonel destek alınması tavsiye olunur. Nitekim disiplin cezalarının iptali için açılan davaların çoğu süre takibinin yapılamaması sebebiyle süre aşımından dolayı usulden reddedilmekte bir çoğu da gerekçeli savunmada bulunulamadığından dolayı esas bakımından hukuka aykırı görülerek reddolmaktadır. İş bu sebeple sürelerin takibinin yapılması ile gerekçeli savunma yapmak cezanın iptali bakımından son derece elzemdir.
Hazırlayan; Av. Bilgehan UTKU, Av. Emre ASAN
İlgili Etiketler:
