İdari Yargıda İddia ve Savunmanın Genişletilmesi Yasağı Var mıdır?

İdari Yargıda İddia ve Savunmanın Genişletilmesi Yasağı Var mıdır?

30-09-2019
İdari Yargıda İddia ve Savunmanın Genişletilmesi Yasağı Var mıdır?

İdari Yargıda İddia ve Savunmanın Genişletilmesi Yasağı Var mıdır?

İdari yargıda iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağının olup olmadığı hususunun incelenmesinden önce Hukuk Muhakemeleri Kanununda nasıl bir düzenleme bulunduğu hakkında kısa bir bilgilendirmede bulunmakta fayda vardır. İddia ve savunmanın genişletilmesi ve değiştirilmesi yasağı HMK'nın ilgili maddelerinde ayrıntılı olarak düzenlenmekle birlikte İdari yargılamada da kendisine yer bulmuştur. Bu aşamada İdari Yargılama Usulü Kanununun 16. maddesinde "Taraflar, sürenin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci dilekçelere dayanarak hak iddia edemezler, Ancak, tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktar, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir ve miktarın artırılmasına ilişkin dilekçe otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edilir" şeklindeki düzenleme ile İdari yargıda iddia ve savunmanın genişletilemeyeceği hususu düzenlenmiştir. Ancak kişilerin devlete karşı haklarını aradığı bu yargı sisteminde bu durumun katı bir şekilde uygulanması vatandaşların devlet karşısında güçsüzleşmesine sebep olacaktır ki böyle bir durum adil yargılanma hakkına aykırlık teşkil edecektir.

İdari Yargıda İddia ve Savunmanın Genişletilmesi Yasağı Vardır.

İdari yargıda bunun en somut örneklerinden bir tanesi davacının idari davasını açtığı sırada davalı yanı yanlış göstermesi durumudur. Nitekim davacı, açmış olduğu davada davalı tarafı yanlış göstermiş ise bu durumda dava husumet yokluğundan reddedilmeyecek İdare Mahkemesi davalı tarafı tespit ederek dava dilekçesini doğru olan hasma gönderecektir. Ayrıca davacı da davalı tarafın doğru olarak gösterilmesini sağlayarak ve herhangi bir yasakla karşılaşmaksızın davalıyı değiştirebilecektir. Görüleceği üzere taraf unsuru bakımından iddianın genişletilmesi yasağı idari yargıda uygulanmayacaktır. İdari yargıda iddia ve savunmanın genişletilmesi yasağı dava açma süresinin sona ermesi ile başlamaktadır. Bu durumda davacı dava açma süresi bitmeden iddiasını genişletebilecek ve talebini değiştirebilecektir. Örneğin davacı 60 günlük dava açma süresinde idari davasını açtı diyelim. Ancak bu davada faiz isteminde bulunmadığını varsayalım. Davacı 60 günlük dava açma süresi bitmeden ek bir dilekçe ile idare mahkemesine başvurarak faiz isteminde bulunabilir. Böyle bir durum iddianın genişletilmesi anlamına gelmemektedir. Nitekim Danıştayın bir kararında da "Kararın, davacının yasal faiz istemine yönelik kısmına gelince; mahkemece, davacının dava dilekçesinde yasal faiz isteminde bulunmaması nedeniyle dilekçedeki istemleri ile bağlı olması ve bu isteminin sonradan genişletilemeyeceği ve ek talepte bulunulmayacağı gerekçesiyle faiz istemi yerinde görülmeyerek bu hususta hüküm kurulmamış ise de; davacının iş akdinin feshine ilişkin işlemin iptaline dair kararın  13.12.1999  tarihinde  tebliği  üzerine  29.12.1999  tarihli  dilekçesiyle, iptal kararının uygulanması ve açıkta kaldığı sürede ödenmeyen aylık ve ikramiye  vesair  ücretlerinin  ödenmesi  istemiyle  idareye yaptığı  başvurusunun 4.1.2000 günlü işlemle reddi üzerine 2.2.2000 tarihinde açtığı davada, dava dilekçesinde görevden alındığı döneme ilişkin aylık vesair ücretlerinin ödenmesine karar verilmesini istediği, bilahare söz konusu ücretlerinin yasal faizi ile birlikte  ödenmesi  istemiyle  9.2.2000  tarihinde  kayda  geçen  ek  dilekçeyle  istemde bulunduğu anlaşılmış olup, yasal  faizin  60  günlük  dava  açma  süresi içinde mahkeme kaydına geçen dilekçeyle talep edilmiş olması karşısında, söz konusu talebin davayı genişletme olarak kabulü mümkün olmadığından yasal faiz istemi konusunda hüküm kurulmamasına ilişkin kısmı yönünden idare mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir” şeklinde hüküm tesis edilerek 60  günlük  dava  açma  süresi içinde mahkeme kaydına geçen dilekçenin iddiayı genişletmeyeceğini belirtmiştir. Dava açma süresi sona erdikten sonra verilen dilekçeler ile idda genişletilemez. Yine Danıştayın yerleşmiş içtihatlarına göre 60 günlük dava açma süresi geçtikten sonra savunmaya cevep dilekçesi ile ya da ek beyan dilekçesi ile veyahut dilekçe red kararı üzerine yenilenen dilekçeler ile iddianın genişletilemeyeceği karara bağlanmıştır. Davacı taraf ilk dava dilekçesinde yer alan talepleri ile bağlıdır ve bunların haricinde yeni bir talepte bulunamaz. Dava açma süresi geçtikten sonra, savunmaya cevap dilekçeleri ile ek beyan dilekçeleri ile ya da dilekçe red kararı ile yenilenen dilekçelerde ilk dava dilekçesinde var olan talepler genişletilemez ve değiştirilemez. 

İdare Mahkemesi Cevap Süresi

İdare mahkemesinde dilekçeler dava dilekçesi, savunma dilekçesi, savunmaya cevap dilekçesi ve savunmaya cevaba cevap dilekçesi olmak üzere 4 adettir. Bunların birinci ve üçüncüsü davacı tarafından ikinci ve dördüncüsü davalı idare tarafından idare mahkemesine sunulmaktadır. İdari yargı istisnalar haricinde ve talep olmaksızın yazılı yargılama usulüne göre ilerleyen ve duruşmaların istisna olduğu bir yargı sistemidir. İdari yargılama usulü kanununa göre bazı ivedi yargılama usulü kuralları haricinde açılan davalarda davalı idarenin dava dilekçesine savunma verm süresi 30 gündür. Kişi açmış olduğu idari davada dava dilekçesini idare mahkemesine sunduktan sonra idare mahkemesi İYUK ilgili maddeleri gereği bu dilekçesiyi inceler ve bir eksiklik görmediği durumda dava dilekçesini davalı idareye gönderiri. İşte davalı idare kendisine gönderilen bu dava dilkeçesine savunmasını; dava dilekçesi kendisine tebliğ edildiği günün ertesi gününden itibaren 30 gün içinde yapmalıdır. 30 gün sonra yapılan savunmalar geçersiz olacağı gibi davalı idare hiç savunma yapmamış gibi olacaktır.

Kategoriler

  • İdare Hukuku

  • Tıp Hukuku

  • Polis, Asker Ve Memur Hukuku

  • Bilişim Hukuku

  • Boşanma Ve Nafaka Hukuku

  • Tazminat Hukuku

  • İş Hukuku

  • Ceza Hukuku

  • Ticaret Hukuku

  • Miras Hukuku

  • Sağlık Turizmi Hukuku

  • Tüketici Hukuku


İlgili Bloglar







DİĞER BLOG YAZILARIMIZ


Silahlı Kuvvetlerden Ayırma Cezası Nedir?
Silahlı Kuvvetlerden Ayırma Cezası Nedir?

Türk Silahlı Kuvvetlerinden ayırma cezası TSK Disi...

Devamı
DİSİPLİN CEZALARININ YERİNE GETİRİLME ŞEKİLLERİ NELERDİR?
DİSİPLİN CEZALARININ YERİNE GETİRİLME ŞEKİLLERİ NELERDİR?

Subay yedek subay dahil, astsubaylar, uzman erbaşl...

Devamı
Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Cezaları Nelerdir?
Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Cezaları Nelerdir?

Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Cezaları, 6413 Sa...

Devamı
Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Suç ve Cezaları Nelerdir?
Yükseköğretim Kurumları Öğrenci Disiplin Suç ve Cezaları Nelerdir?

Yükseköğretim kurumları öğrencilerine verilecek di...

Devamı
Mil Hukuk ve Danışmanlık