Hakaret Davası Nasıl Açılır

Hakaret Davası Nasıl Açılır

30-01-2021
Hakaret Davası Nasıl Açılır

Hakaret Davası Nasıl Açılır

Hakaret davası nasıl açılır- Aslında hakaret davası tanımı yanlış bir kavramdır. Ceza hukuku özel hukuktan farklı bir yapıya sahiptir. Her davanın açılması ve izlenecek yöntemler kendilerine has muhakeme kanunlarıyla ortaya koyulmuştur. Ceza hukuku için uygulanması gereken usul hukuku ceza muhakemeleri kanunu, özel hukuk için uygulanması gereken usul kuralları ise hukuk muhakemeleri kanununda yer almıştır. Özel hukukta kişi davasını direkt mahkemelere vereceği dilekçeler ile yerine getirirken ceza hukukunun işleyişi farklı olmaktadır. Bu yüzden hakarete uğrayan kişi hakaret eden kişiye karşı ceza alması maksatlı olarak yargılanması amacıyla dava açmak istemekte ise izleyeceği yöntemler özel hukuk mantığı dışında işlemler olacaktır. Şimdi bunlardan sırasıyla bahsedelim. 

Hakarete Uğrayan Kişi Kolluk Kuvvetlerine Durumu Bildirebilir

Hakerete uğrayan kişi hakarete uğradığını kolluk kuvvetlerine bildirerek hakaret eden kişiden şikayetçi olabilir. Bu durumda kolluk kuvvetleri hakarete uğrayan hakarete maruz kalan kişinin ifadesine başvuracak ve bu ifadelerin alınmasından sonra durumu Cumhuriyet Başsavcılığına iletecektir. Nitekim Ceza muhakemesi kanununun 158. maddesi İhbar ve şikayete ilişkin olup " Suça ilişkin ihbar veya şikâyet, Cumhuriyet Başsavcılığına veya kolluk makamlarına yapılabilir" amir hükmünü taşımaktadır. İhbar veya şikayet yazılı veya tutanağa geçirilmek üzere sözlü olarak yapılabilir.  İhbar ve şikayet konusu fiilin suç oluşturmadığının herhangi bir araştırma yapılmasını gerektirmeksizin açıkça anlaşılması veya ihbar ve şikayetin soyut ve genel nitelikte olması durumunda soruşturma yapılmasına yer olmadığına karar verilir. Bu durumda şikayet edilen kişiye şüpheli sıfatı verilemez. Soruşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar, varsa ihbarda bulunana veya şikâyetçiye bildirilir ve bu karara karşı itiraz edilebilir. 

Hakaret suçunda mağdurun şikayeti şarttır. Mağdurun, hakarete uğrayan kişinin şikayeti olmadan savcılık kendiliğinden soruşturma yapamaz. Şikayette bulunan kişiye ceza yargılamasında müşteki ismi verilmektedir. Bu durumda şikayette bulunan ve hakarete maruz kalan kişi müşteki olarak adlandırılacaktır.

Hakarete Uğrayan Kişi Savcılığa Suç Duyurusunda Bulunabilir

Hakarete uğrayan kişi durumu kolluk kuvvetlerine bildirmek yerine savcılığa vereceği şikayet dilekçesi ile de suç duyurusunda bulunabilecektir. Hakaret belirtmiş olduğumuz gibi şikayete bağlı bir suç olduğundan mütevellit savcılık şikayet üzerine harekete geçecek ve hakaret failini araştırıp ifadesini alacaktır.

Önemle belirtmek gerekir ki hakarete uğrayan kişi karşı tarafın cezalandırılması için direkt olarak ceza mahkemesinde dava açamaz. Çünkü usul hukukumuz böyle bir yöntem belirlememiş olup yöntem aynı yukarıda izah ettiğimiz usule bağlıdır. 

Hakarete maruz kalan kişi bu durumu yetkililere bildirecek ve hakaret fiilinin bulunup bulunmadığı hakkında soruşturma Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılacaktır. Bu durumda hemen dava açmak gibi bir yöntem bulunmamaktadır. Cumhuriyet Savcısı önüne gelen şikayet dilekçesini inceleyecek ve CMK ya göre delilleri toplayacak, hakaret faili olduğu iddia edilen ve şüpheli olarak adlandırılan kişinin ifadesini alacak olayın aydınlatılmasını gerçekleşip gerçekleşmediğini sorgulayacaktır. 

Belirtmek gerekir ki kişi hakaret eden şahsa karşı tazminat davası açmak istiyorsa bu husus ceza yargılaması usulü ile bağlantılı olmayan ve yukarıda izah ettiğimiz gibi hukuk muhakemeleri kanununa tabi olan bir uygulama olup kendisi veya bir tazminat avukatı vasıtasıyla hukuk mahkemelerinde direkt olarak hakaret tazminat davası açabilecektir. Ancak bu dava tazminat davası niteliğindedir ve bu dava sonrasında hakret eden kişiye ceza verilmez sadece aleyhinde tazminata hükmedilir. 

Hakaret Davasında Zamanaşımı

Hakaret Davasında zamanaşımı süresi bakımından şu konuya açıklık getirmekte fayda vardır. Hakaret davası aslında yukarıda da değindiğimiz üzere hakarete uğrayan kişinin yani mağdurun şikayeti ile başlayan bir süreçtir. Kişiler ceza davalarını kendileri açamaz. Ceza davalarında savcılık makamı ya kendiliğinden olaya müdahale eder ya da şikayete bağlı suçlarda mağdurun şikayeti üzerine olayı soruşturmaya başlar. Bu bakımdan hakaret uğrayan kişi durumu savcılığa iletmesi gerekir. Burada hakarete uğrayan kişi hakaret fiilini ve faili öğrendiği tarihten itibaren 6 ay içinde durumu savcılığa veya kolluk kuvvetlerine bildirmek zorundadır.

Hakaret Uğrayan Kişi Savcılığa Durumu Bildirdikten Sonra Ne Olur

Hakaret davası nasıl açılır sorusunun aslında teknik kısmı işte burada başlamaktadır. Nitekim hakarete uğrayan kişi şikayetini savcılığa yaptıktan sonra savcı durumu incelemeye başlar ve hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar.

Cumhuriyet savcısı, maddi gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adli kolluk görevlileri marifetiyle, hakaret ettiği iddia edilen kişi lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla yükümlüdür.

Hakarete uğrayan ve hakaret davası açıp hakaret eden kişinin ceza almasını isteyen kişi savcılığa bu durumu bildirip araştırma yapılmasından sonra savcı suçun oluştuğunu ve kamu davası açılmasına kanaat getirmiş ise  bir iddianame düzenler. 

Hakaret Davasında İddianamede Neler Yer Alır

İddianame görevli ve yetkili Asliye Ceza Mahkemesine hitaben düzenlenir. İddianamede;

  • a) Hakaret eden kişinin kimliği,
  • b) Varsa avukatı,
  • c) Hakarete maruz kalan ve suçtan zarar görenin kimliği,
  • d) Mağdurun veya suçtan zarar görenin vekili ya da kanuni temsilcisi,
  • e) Açıklanmasında sakınca bulunmaması halinde ihbarda bulunan kişinin kimliği,
  • f) Şikayette bulunan kişinin kimliği,
  • g) Şikayetin yapıldığı tarih,
  • h) Yüklenen suç ve uygulanması gereken kanun maddeleri,
  • i) Yüklenen suçun işlendiği yer, tarih ve zaman dilimi,
  • j) Suçun delilleri,
  • k) Hakeret eden kişinin tutuklu olup olmadığı; tutuklanmış ise, gözaltına alma ve tutuklama tarihleri ile bunların süreleri, Gösterilir. 

 İddianamede, yüklenen suçu oluşturan olaylar, mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanır. Örneğin ses ve kamera kaydın varsa, tanıklar varsa bunlar olaylar kısmına iliştirilir.

İddianamenin sonuç kısmında, işlenen suç dolayısıyla ilgili kanunda öngörülen ceza ve güvenlik tedbirlerinden hangilerine hükmedilmesinin istendiği yer alır.

Hakaret Davasının Açılması İddianamenin Kabulü İle Olur

Mahkeme, savcı tarafından hazırlanan iddianamenin kabulüne karar verir ise işte o zaman hakaret davası açılmış olur. Buna kanunda kovuşturma evresi denir. Nitekim hakaret davasının açılması ile soruşturma evresi tamamlanmış ve kovuşturma evresine geçilmiş olunur. 

Mahkeme, iddianamenin kabulünden sonra duruşma gününü belirler ve duruşmada hazır bulunması gereken kişileri çağırır. İddianame, çağrı kAğıdı ile birlikte hakaret eden kişiye tebliğ olunur. Hakaret ettiği iddia edilen kişi yani sanık, tanık veya bilirkişinin davetini veya savunma delillerinin toplanmasını istediğinde, bunların ilişkin olduğu olayları göstermek suretiyle bu husustaki dilekçesini duruşma gününden en az beş gün önce mahkeme başkanına veya hakime verir.

Hakaret Davasında Duruşma

Duruşmada, hükme katılacak hakimler ve Cumhuriyet savcısı ile zabıt katibinin ve Kanunun zorunlu müdafiliği kabul ettiği hallerde müdafiin hazır bulunması şarttır. Müdafiin mazeretsiz olarak duruşmaya gelmemesi veya duruşmayı terk etmesi halinde duruşmaya devam edilebilir. Duruşmaya, ara verilmeksizin devam edilerek hüküm verilir. Ancak, zorunlu hallerde davanın makul sürede sonuçlandırılmasını olanaklı kılacak surette duruşmaya ara verilebilir.

Hakaret ettiği iddia edilen kişi ve müdafiinin hazır bulunup bulunmadığı, çağrılmış tanık ve bilirkişilerin gelip gelmedikleri saptanarak duruşmaya başlanır. Sanık, duruşmaya bağsız olarak alınır. Mahkeme başkanı veya hakim, duruşmanın başladığını, iddianamenin kabulü kararını okuyarak açıklar. Tanıklar duruşma salonundan dışarı çıkarılırlar.  Kanunun ayrık tuttuğu hâller saklı kalmak üzere, hazır bulunmayan sanık hakkında duruşma yapılmaz. Gelmemesinin geçerli nedeni olmayan sanığın zorla getirilmesine karar verilir. Sanık hakkında, toplanan delillere göre mahkumiyet dışında bir karar verilmesi gerektiği kanısına varılırsa, sorgusu yapılmamış olsa da dava yokluğunda bitirilebilir.

Mahkemece sorgusu yapılmış olan sanık veya bu hususta sanık tarafından yetkili kılındığı hâllerde müdafii isterse, mahkeme sanığı duruşmada hazır bulunmaktan bağışık tutabilir.

Sanık hazır bulunmasa da müdafii bütün oturumlarda hazır bulunmak yetkisine sahiptir. Hükümden önce son söz, hazır bulunan sanığa verilir. Bu aşamada zorunlu müdafiin hazır bulunmaması hükmün açıklanmasına engel teşkil etmez.

Hakaret Davasının Sona Ermesi ve Hüküm

Duruşmanın sona erdiği açıklandıktan sonra hüküm verilir. Beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, mahkumiyet, güvenlik tedbirine hükmedilmesi, davanın reddi ve düşmesi kararı, hükümdür. Buna göre hakaret eden kişi suçlu bulunur ise hakkında ceza almasına ilişkin mahkumiyet kararı verilecektir.

Ceza alan ve hakkında mahkumiyet kararı düzenlen hakaret ettiği artık kanıtlanan hakaret eden kişiye karşı hakarete maruz kalan kişi kişilik haklarının ihlal edildiği ve hakaret nedeniyle gururunun kırılıp acı elem keder çektiği gerekçesiyle hukuk mahkemelerinde hakaret tazminat davası da açabilir. Bu davada ceza mahkemesinde alınan mahkumiyet kararı çok büyük bir etkiye sahip olacak ve mahkumiyet kararı hukuk hakimini bağlayacağından hakaret eden kişiye karşı açılmış olan tazminat davası kazanılabilecektir.

Hakaret Davasında Avukat Tutmak Zorunlu mu

Hukukumuzda müşteki sıfatına haiz olan kişilerin avukat ile kendilerini ifade etmesi ve suçluların ortaya çıkartılmasını istemesinde avukat ile takip yaptırmaları zorunlu değildir. Ancak ceza avukatı hukuki bilgisi ve ceza kanunlarına hakimiyetiyle dosyanın incelenmesini ve ayrıntılı araştırma yaparak suçluların cezalandırılması için gerekli argümanların hazırlanmasını kolaylaştıracak, mağduriyetin giderilmesi için sanığın fazla ceza almasını sağlayabilecektir. Bu bakımdan bu tür davalarda ceza avukatından hukuki destek alınması tavsiye olunur. 

Kategoriler

  • İdare Hukuku

  • Tıp Hukuku

  • Polis, Asker Ve Memur Hukuku

  • Bilişim Hukuku

  • Boşanma Ve Nafaka Hukuku

  • Tazminat Hukuku

  • İş Hukuku

  • Ceza Hukuku

  • Ticaret Hukuku

  • Miras Hukuku

  • Sağlık Turizmi Hukuku

  • Tüketici Hukuku


İlgili Bloglar







DİĞER BLOG YAZILARIMIZ


Mala Zarar Verme Suçu
Mala Zarar Verme Suçu

Mala zarar verme suçu suç faili açısından herhangi...

Devamı
Şantaj Suçu ve Cezası (TCK 107)
Şantaj Suçu ve Cezası (TCK 107)

Şantaj Suçunun düzenlendiği 107 maddenin birinci v...

Devamı
Hakaret Davası
Hakaret Davası

Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi ...

Devamı
TRAFİK GÜVENLİĞİNİ TEHLİKEYE SOKMA SUÇU (TCK M.179-180)
TRAFİK GÜVENLİĞİNİ TEHLİKEYE SOKMA SUÇU (TCK M.179-180)

Şikayet, Uzlaşma ve Zamanaşımı, Trafik Güvenliğini...

Devamı
Mil Hukuk ve Danışmanlık